آنژیوگرافی

این مقاله نوشته دکترمحمودهادی زاده بوده و درجهت آشنایی خوانندگان محترم با انژیوگرافی است. آنژیوگرافی روش تشخیصی  عالی برای بررسی عروق كرونر قلب ونیز عروق سایر قسمتهای بدن و تعیین میزان انسداد عروقی ومشکلات رگها ‏می باشد .برای انجام آنژیوگرافی، بیمار در بیمارستان مجهز به دستگاه آنژیوگرافی بستری شده و پس از ‏آزمایشات به عمل آمده برای انجام آنژیوگرافی به اتاق مخصوص آنژیوگرافی منتقل می شود.

پس از استریل كردن ناحیه كشاله ران(یاهر ناحیه که قراراست ازآنجا انجام شود) ، پوشش مناسب بر روی بیمار گذاشته ‏شده و بیمار به صورت بی حركت بر روی تخت مجهز به دستگاه فلوروسكوپی ‏‏(تصویربرداری با اشعه ‏X‏) دراز می كشد درآنژیوگرافی معمولا.سرخرگ فمورال در ناحیه كشاله ران پس از ‏بی حسی موضعی سوراخ شده و  لوله خیلی باریك (شیت) در سرخرگ ‏قرار داده می شود وسپس لوله های خیلی نازک( کاتترهای خیلی نازک )ازداخل شیت آنژیوگرافی واردمی شود.‏

كاتترهای تشخیصی (به طول ۵۰ سانتیمتر) ازداخل شیت وارد سرخرگ شده و ‏با راهنمایی وکمک فلوروسكوپی ، به داخل سرخرگ های كرونر (سرخرگهای اصلی قلب)یاهرقسمت دیگر که قراراست تحت آنژیوگرافی قرارگیرند، هدایت می شوند . پس از قرارگیری کاتتر درابتدای رگ،  ماده حاجب (مایع مخصوص) از طریق کاتترواردرگ می شود و ‏تصویربرداری همزمان با استفاده ازاشعه ‏X‏ انجام می شود.

به این صورت تصویر کامل ودقیق رگ و اختلالات آن بر روی مونیتور(صفحه نمایش) نمایش داده شده و ثبت می شود. تزریق ماده ‏حاجب و تصویربرداری به تعداد مورد نیاز تكرار شده و پس از خاتمه آنژیوگرافی ، کاتترونیزابزار لوله ‏ای(شیت) از پای بیمار خارج شده وتوسط یکی ازپرسنل آنژیوگرافی ،با دست به مدت چنددقیقه بر روی شریانی که شیت ازآن خارج شده ،فشارواردمی شود تا خونریزی ایجادنشود.‏

انژیوگرافی (انژیوگرافی قلب یا انژیوگرافی عروق سایرارگانها) معمولاهیچگونه عارضه ای ندارد هرچنددرپاره ای ازموارد ممکنست عوارض مختصری مانند تهوع واستقراغ رخ دهندکه بسرعت باتجویزداروبرطرف می گردند آنژیوگرافی قلب ونیز آنژیوگرافی مربوط به هریک ازقسمتهای دیگرعروق معمولاازطریق عروق کشاله ران (شریان فمورال )انجام می شود هرچند ازطریق عروق دست نیز قابل انجام می باشد.

عمل انژیوگرافی قلب یاآنژیوگرافی ازعروق سایرقسمتهای بدن با امكانات موجود كم خطر بوده وعوارض خفیفی نظیر درد در ناحیه آنژیوگرافی معمولا ‏خفیف بوده و به سرعت برطرف می شود . ضایعه پوستی خاصی در محل آنژیوگرافی ‏باقی نمی باشد.‏

یادآور می شود كه آنژیوگرافی صرفاً یك روش تشخیصی بوده و منجر به باز شدن ‏عروق نمی شود. بر اساس ضایعات عروقی مشاهده شده در آنژیوگرافی ممكن است برای بیماریکی ازگزینه های سه گانه بالون ‏آنژیوپلاستی، عمل جراحی ‏‎(CABG)‎‏ و یا درمان دارویی انتخاب شود. ممكن است ‏درصورت مناسب بودن شرایط، بالون آنژیوپلاستی بلافاصله بعداز آنژیوگرافی (یعنی در ‏همان جلسه ) انجام شود ولی گاهی بنابدلایل خاصی به جلسات بعدی موکول می شود.

‏درطی آنژیوگرافی ،درهمان زمان که بیماربرروی تخت درازکشیده است،دوربین تصویربرداری آنژیوگرافی،باچرخش درجهات مشخص اطراف بیمار ، اززوایای مختلف تصویربرداری می کند ولذا هرگونه ضایعه درعروق ،بااستفاده ازآنژیوگرافی قابل تشخیص می باشد.

آنژیوگرافی

دقیق ترین روش بررسی رگهای بزرگ قلب می باشد. که در طی آن علاوه بر رگهای قلب، ساختمان و عملکرد قلب، دریچه های قلب و… نیز قابل بررسی میباشند. آنژیوگرافی ، به دقت به پزشک کمک می کند تا برنامۀ درمانی بیمار را تنظیم نماید و مشخص کند که وضعیت رگهای قلب وی به چه صورت است.

آیا رگها سالم بوده و بایستی داروها قطع شوند یا تغییر یابند، آیا بیمار نیاز به درمان دارویی دارد؟ آیا بایستی از بالون و استنت (فنر) استفاده شود و یا (در برخی موارد) بیمار نیاز به عمل جراحی باز قلب دارد؟

قلب انسان، از اجزاء گوناگونی تشکیل شده که یکی از مهمترین اجزاء آن رگهای قلب می باشند.

قلب دارای سه رگ اصلی است که خود به شاخه های کوچکتری تقسیم شده و وظیفه خون رسانی به قسمتهای مختلف قلب را به عهده دارند.

آنژیوگرافی

درطی بیماریهای گوناگون، مواد مضر مانند: چربی و … ممکن است در عروق قلب رسوب کرده و باعث گرفتگی رگهای قلب شوند که متعاقبا باعث ایجاد درد، تنگی نفس، سکته قلبی و … شوند.

درحقیقت آنژیوگرافی ، روش استاندارد طلایی برای تشخیص تنگی ها یا سایر اختلالات عروقی می باشد.

آنژیوگرافی

مراقبت های قبل از آنژیوگرافی

  1. در موعد مقرر که پزشک به شما اعلام نموده است، در بیمارستان حاضر شوید.
  2. کلیه مدارک، آزمایشات خون، رادیوگرافی قفسه سینه، نوار قلب، اکو و … را بهمراه داشته باشید.
  3. در صورتی که نسبت به هر دارو، غذاهای دریایی و… حساسیت دارید حتماً به پزشک و پرستار اطلاع دهید.
  4. حداقل 8 ساعت قبل از آنژیوگرافی ناشتا باشید.
  5. شب قبل از آنژیوگرافی استحمام کنید و موهای شکم و کشالۀ ران را از ناف تا بالای هر دو زانو بزنید.
  6. وسایل تزیینی (طلا و…) با خود به بیمارستان نیاورید.
  7. وسایل مصنوعی مانند دندان مصنوعی خود را تحویل دهید و چنانچه توسط پزشکان دیگر داروهای خاصی برای شما تجویز شده، مصرف کرده و همراه خود به بیمارستان بیاورید.

Angiography-آنژیوگرافی

روش انجام آنژیوگرافی

  1. بیمار بر روی تخت مخصوص دراز می کشد، این تخت کاملا ًدر فضای باز بوده و بیمار وارد دستگاه یا محفظۀ خاصی نخواهد شد.
  2. پزشک با استفاده از مایع بی حسی، منطقۀ کوچکی از کشالۀ ران یا مچ دست را بی حس می کند.
  3. محل مور نظر بی حس و بدون درد می شود ولی بیمار کاملا ًهوشیار است و حتی می تواند وضعیت رگهای قلب خود را از طریق مانیتور ببیند.
  4. اگر بیمار نیاز داشته باشد، ممکن است مقداری داروی خواب آور و آرام بخش نیز برای وی تجویز شود که در این صورت حالت خواب آلودگی و آرامش بیشتری برای بیمار ایجاد می شود.
  5. مایع مخصوص بکارمی رود و رگهای قلب به خوبی دیده می شود و هرگونه گرفتگی عروق و اختلالات آنها با جزئیات کامل نشان داده می شود .
  6. تصاویر و فیلم های گرفته شده، برروی سی دی وارد شده و همراه بامدارک دیگر و جواب آنژیوگرافی ، به بیمار تحویل داده می شود.

Angiography-آنژیوگرافی

مراقبت های بعد از آنژیوگرافی

  1. حداقل به مدت 6-5 ساعت روی تخت استراحت کنید.
  2. تا 12 ساعت از خم کردن عضوی که جهت آنژیو به کار رفته است (مفصل ران یا مچ دست ) خودداری کنید.
  3. پس از ترخیص، به آهستگی قدم بزنید.
  4. توصیه می شود تا چند روز از انجام فعالیت های شدید و ناگهانی خودداری کنید.
  5. چنانچه درد و تورم در محل آنژیو گرافی وجود داشت، می توانید از مسکن استفاده کنید همچنین کمپرس گرم بلامانع است.
  6. اگر درد وتورم شدید بود، به پزشک مراجعه کنید.
  7. سی دی و جواب آنژیوگرافی را از بخش آنژیو تحویل گرفته و در مراجعات بعدی همراه داشته باشید.

Angiography-آنژیوگرافی

نتیجه انژیوگرافی

پس از اتمام آنژیوگرافی ، نتیجه آنژیو قلب معمولا ً به صورت یکی از موارد زیر به دقت مشخص خواهد شد.

  1. ممکن است قلب کاملا ًسالم باشد و نیاز به داروی خاص قلبی نباشد.
  2. ممکن است نیاز به مصرف دارو و یا تغییر داروهای قبلی وجود داشته باشد.
  3. ممکن است بیمار نیاز به انجام بالون آنژیوپلاستی داشته باشد که در صورت رضایت کتبی خود بیمار و همراهان، این اقدام برای وی انجام خواهد شد و رگهای قلب او که دچار گرفتگی هستند، باز خواهد شد.
  4. ممکن است بیمار نیاز به عمل جراحی داشته باشد که به بیمار و همراهان اطلاع داده شده و در صورت تمایل، در آینده به جراح قلب مراجعه خواهند نمود.

باتوجه به اینکه آنژیوگرافی روش بسیار مناسبی برای تشخیص و برنامه ریزی برای درمان بیماران می باشد، توصیه می شود در صورت توصیه توسط پزشک معالج، بیماران انجام آن را به تاخیر نیندازند.

عوارض و خطرات انژیوگرافی

واقعیت آن است که ممنوعیت خاصی و عمده ای برای آنژیوگرافی وجود ندارد. تقریبا تنها دلیل ممنوعیت انجام آنژیوگرافی عدم رضایت بیمار است.

ولی در برخی موارد بیماران بایستی بیماری زمینه ای خود را به پزشک اعلام نمایند تا در موقع آنژیوگرافی مورد توجه قرارگیرند. درصورتی که حساسیت شدید به داروهای خاص و یا سابقه آسم شدید دارید حتما اطلاع دهید تا داروی لازم موقع آنژیوگرافی تجویز شود.

درصورتی که از وارفارین استفاده می کنید بایستی حتما اطلاع دهید تا اقدام لازم صورت پذیرد. درصورتی که سابقه فشار خون شدید دارید حتما اطلاع دهید تا درصورت نیاز آنژیوگرافی لازم برای فشارخون بالا نیز صورت پذیرد.

درصورتی که نارسایی شدید قلبی وجود داشته باشد نیاز به اقدامات لازم قبل و حین آنژیوگرافی صورت پذیرد. به هرحال هرگونه بیماری سیستمیک و شدیدی وجود داشته باشد بایستی حتما قبل از انجام آنژیوگرافی اطلاع دهید.

به هر حال در مجموع در هر حالت انجام آنژیوگرافی در صورتی که توسط افراد مجرب انجام شود, روشی مناسب و بی خطر می باشد.

سوالات متداول بیماران در مورد آنژیوگرافی

در ادامه سوالاتی که در خصوص آنژیوگرافی از دکتر محمود هادی زاده پرسیده شده است به همراه پاسخ آورده شده است :

 

عوارض آنژیوگرافی

سوال:با سلام آقای دکتر ایا موادی که در آنژیوگرافی استفاده می کنید برای قلب ضرر دارد؟ با تشکر

جواب:

با سلام متقابل
خیر، مواد حاجب آنژیوگرافی هیچ مشکلی برای قلب ایجاد نمی کنند و کاملا بی خطر هستند.


آنژیوگرافی در بیمارستان

سوال:

آقای دکتر سلام
شما آنژیوگرافی را در کلینیک انجام می دهید یا در بیمارستان؟

جواب:

با سلام متقابل، آنژیوگرافی فقط در بیمارستان های مجهز قابل انجام می باشد.


هزینه آنژیوگرافی قلب

سوال:

با سلام
هزینه آنژیوگرافی قلب چقدر است؟

جواب:

سلام
هزینه ها بستگی به میزان کاری است که برای هر بیمار انجام می شود و همچنین بستگی به بیمارستان و تجهیزات و شرایط بیمارستان نیز دارد.


همراه برای آنژیوگرافی

سوال:

وقت بخیر
آیا برای آنژیوگرافی همراه لازم است؟

جواب:

با سلام
معمولاً یک همراه در مدت کوتاهی که بیمار در آنژیوگرافی است و موقع ترخیص از بیمارستان، برای انجام کارهای اداری باید همراه بیمار باشد.


آنژیوگرافی بهتر است یا سی تی اسکن؟

سوال:

آقای دکتر آنژیوگرافی بهتر است یا سی تی اسکن؟

جواب:

دقیق ترین روش تشخیص ضایعات عروقی قلب آنژیوگرافی است و از هر وسیله ای در این زمینه دقیقتر است.


بازکردن رگ قلب بعد از آنژیوگرافی

سوال:

با سلام
آیا می شود همان موقع که آنژیوگرافی می کنیم، رگ قلب را هم بازکنید؟ یا باید یک موقع دیگر مراجعه کنیم؟

جواب:

با سلام متقابل،
آنژیوپلاستی (بازکردن گرفتگی عروق) بلافاصله پس از آنژیوگرافی هم قابل انجام می باشد.


آنژیوگرافی پا بعد از جراحی فتق

سوال:

آقای دکتر با عرض سلام آیا اگر کسی عمل جراحی فتق انجام داده باشد می تواند آنژیوگرافی از طریق پا انجام دهد؟

جواب:

با سلام متقابل
در بیمارانی که عمل جراحی ترمیم فتق انجام داده اند، آنژیوگرافی مانعی ندارد.


آنژیوگرافی در بارداری

سوال:

با سلام و تشکر از سایت شما که پاسخگوی سوالات ماست.
آیا آنژیوگرافی در زمان حاملگی قابل انجام می باشد یا نه؟
سحرهستم از اصفهان

جواب:

با سلام و تشکر
بهتر است آنژیوگرافی در طول مدت حاملگی انجام نشود ولی اگر خانم حامله نیاز قطعی به انجام آن داشته باشد، در شرایط خاص و با رعایت مواردی معین، قابل انجام است.


فنر گذاشتن در قلب بدون بالون زدن

سوال:

ببخشید من یک سوال دارم. آیا ممکن است بدون بالون، فنر در قلب کارگذاشته شود؟ ببخشید مزاحم شدم

جواب:

عموماً برای تعبیه استنت (فنر) اول بالون می زنیم ولی گاهی نیاز به بالون نمی باشد و مستقیماً استنت کار گذاشته می شود.


تعداد تکرار آنژیوگرافی

سوال:

آقای دکتر باسلام
آیا مادر من که قبلا آنژیو ۲ بار انجام داده و بالون زده، می تواند دوباره آنژیو کند؟

جواب:

با سلام
بله. آنژیوگرافی محدودیتی از نظر تعداد ندارد و هر بیمار می تواند در صورت نیاز تحت آنژیوگرافی مجدد قرار گیرد.


فرق بین فنر زدن و بالون قلب

سوال:

سلام آقای دکتر روزتون بخیر
میخواستم ببینم برای قلب، فنر و بالن فرق می کند؟ چه جوره؟

جواب:

سلام ممنون از شما
بله فرق دارد. معمولا برای بازکردن رگ، ابتدا بالون می زنیم و پس از باز شدن رگ، فنر در داخل رگ کار گذاشته می شود تا دوباره گرفتگی پیدا نکند.


فرق بین آنژیوگرافی از راه دست و پا

سوال:

یکی از اقوام ما، از راه دست آنژیو شده است. چه فرقی بین آنژیو از راه دست و پا وجود دارد؟

جواب:

با سلام
آنژیوگرافی از راه دست و یا پا، قابل انجام می باشد و بسته به وضعیت بیمار و شرایط، آنژیوگرافی از راه دست یا پا انجام می شود.


مدت زمان بستری بعد از آنژیوگرافی

سوال:

آقای دکتر اگر من آنژیو کنم چند روز باید در بیمارستان بمانم؟

جواب:

با سلام برشما
در حالت عادی و بطور معمول حدود ۶ ساعت پس از آنژیوگرافی می توانید بیمارستان را ترک کنید و به منزل بروید.


آیا آنژیوگرافی نیاز به بیهوشی دارد

سوال:

آقای دکتر با عرض سلام آیا آنژیوگرافی، نیاز به بیهوشی دارد؟

جواب:

با سلام
خیر آنژیوگرافی، نیاز به بیهوشی عمومی ندارد و با بیحسی موضعی قابل انجام است.


آنژیوگرافی با حساسیت ریه

سوال:

من حساسیت ریوی دارم و سینه ام خس خس می کند. دکترم به من گفته اند حتما آنژیوگرافی انجام دهم آیا میتوانم آنژیو کنم؟
خطر ندارد؟

جواب:

باسلام
آنژیوگرافی برای بیمارانی که دچار حساسیت ریوی می باشند منع انجام ندارد ولی قبل از شروع آنژیوگرافی اطلاع دهید تا اقدامات لازم برای پیشگیری از حساسیت ریوی و بدتر شدن آن صورت پذیرد.

شما مخاطبان عزیز نیز می توانید سوالات خود را راجع به عنوان بیماری های قلبی عروقی و آنژیوگرافی در آدرس زیر با دکتر مطرح کنید.

دکتر محمود هادی زاده فوق تخصص قلب و عروق و آنژیوگرافی در اصفهان

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *